Η εμμηνόπαυση είναι μια βιοκοινωνική εμπειρία που βιώνουν οι γυναίκες στο μέσο της ζωής τους. Θεωρείται ευρέως ως σημαντική «αλλαγή στη ζωή» και περιγράφεται από βιοιατρικούς ερευνητές όσο και από φεμινίστριες ως εποχή μεταβολών και διάσχισης ορίων.

Η βιοιατρική βιβλιογραφία ισχυρίζεται ότι η εμμηνόπαυση αποτελεί κατ' αρχήν αρνητική αλλαγή. Αντιθέτως, στη φεμινιστική βιβλιογραφία η εμμηνόπαυση μπορεί να αποτελεί θετική αλλαγή ή ουδέτερη εμπειρία για κάθε γυναίκα, αναλόγως την προσωπικότητά της και τις συγκυρίες. Οι αντικρουόμενες απόψεις απορρέουν από το ότι η βιοιατρική έρευνα εστιάζει στη βιολογική / σωματική αλλαγή, ενώ η φεμινιστική υπογραμμίζει το κοινωνικό συγκείμενο του φαινομένου της εμμηνόπαυσης.

Η φεμινιστική ανάλυση πιστεύει πως η επικράτηση του βιοιατρικού λόγου καθώς και η πολιτισμική εξίσωση της εμμηνόπαυσης με το γήρας μετατρέπουν τη βιολογική μεταβολή σε αρνητικό γεγονός για τις γυναίκες.

Η κοινωνική κατασκευή των γυναικείων βιολογικών λειτουργιών (εμμηνόπαυση, εγκυμοσύνη, γέννα, εμμηνόρροια) βασίζεται σε ορισμούς της γυναίκας ως "διαφορετικής" από τον άντρα. Η βιολογία έθεσε τις βάσεις της νεωτερικής ιδεολογίας περί φύλων και ως επιστήμη "απέδειξε" ότι οι γυναίκες και οι άνδρες είναι πλάσματα ανόμοια. Το ανδρικό σώμα και οι λειτουργίες του προορίζονται επιστημονικά να ορίζουν το "ανθρώπινο" και το "φυσιολογικό", ενώ ο κοινωνικός ρόλος των γυναικών ορίζεται σχεδόν εξ' ολοκλήρου από τις αναπαραγωγικές τους ικανότητες.

Η επιστήμη ως προνομιακό πεδίο δράσης των ανδρών ανά τους αιώνες είχε ως αποτέλεσμα, με τις τεχνολογικές εξελίξεις και την καθιέρωση της μοντέρνας ιατρικής ως νέας θρησκείας, να ορίζονται οι αναπαραγωγικές λειτουργίες των γυναικών ως παθολογικά και μη φυσιολογικά δεδομένα - ή τουλάχιστον ως φαινόμενα που χρήζουν συνεχούς επιστημονικής επίβλεψης.

Κατά συνέπεια οι επιστήμονες χαρτογράφησαν την εμμηνόπαυση ως «στερητική νόσο» που ως αίτιο έχει την "αποτυχία" του γυναικείου σώματος να παράγει συνεχείς ποσότητες οιστρογόνων καθ' όλη τη διάρκεια της ζωής. Από την ανακάλυψη των συνθετικών οιστρογόνων τη δεκαετία του 1940, οι ορμονικές θεραπείες υποκατάστασης ( HRT ) παρουσιάστηκαν ως το μέσο που θα "διόρθωνε" αυτό το ελάττωμα και θα ανακούφιζε από τα συμπτώματα. Με λίγα λόγια, η βιοιατρική έρευνα που χαρακτηρίζει τις εμμηνοπαυσιακές μεταβολές ως αρνητικές ταυτίζει τη γυναικεία ύπαρξη με τα αναπαραγωγικά γόνιμα χρόνια της ζωής της. Έτσι η επιστήμη υπόσχεται να "σώσει" τις γυναίκες με την HRT ώστε να μείνουν "θηλυκές για πάντα", παρά να τις αφήσει να βιώσουν την εμμηνόπαυση και να γίνουν αυτό το "αφύσικο Άλλο".

Ο βιοιατρικός λόγος μέσα από ένα βιολογικό φαινόμενο κατασκεύασε δίπολα όπως «σώματα αναπαραγωγικώς ικανά» έναντι «εμμηνοπαυσιακών σωμάτων», «σώματα θηλυκά / ελαττωματικά / έμφυλα» έναντι «αρσενικών / κανονικών / αποτελεσματικών σωμάτων» και εν γένει «καλά και κακά σώματα». Όλα αυτά δεν είναι παρά προπαγάνδα.

Γυναίκες, μη μασάτε!

Συμβουλές για τη διάρκεια της εμμηνόπαυσης

Σημαντική για τις αλλαγές που συμβαίνουν στο σώμα κατά την εμμηνόπαυση είναι η πρόσληψη ασβεστίου, η οποία πρέπει να είναι υψηλή. Τα χάπια ασβεστίου σε καμία περίπτωση δεν μπορούν να αντικαταστήσουν την πρόσληψη ασβεστίου από φυτά στη διατήρηση υγιών και ευλύγιστων οστών. Τα οστά αποτελούνται από πάρα πολλά μέταλλα εκτός του ασβεστίου (ποτάσιο, μαγνήσιο, μαγκάνιο, σίδηρο, ψευδάργυρο, σελήνιο, φώσφορο, για να αναφέρουμε μόνο μερικά) τα οποία βρίσκονται σε πλούσιες ποσότητες στις ρίζες και τα φύλλα βρώσιμων βοτάνων.

Πλούσιες πηγές ασβεστίου και μετάλλων είναι τα αρωματικά φύλλα του φασκόμηλου, της μέντας, του περγαμόντου, του δεντρολίβανου και του θυμαριού. Μαγειρεμένα ή ωμά χορταρικά όπως ταραξάκο, κιχώριο, στελλάρια, τσουκνίδα, μαϊντανός, λάχανο.

Για τη μεγαλύτερη δυνατή απορρόφηση των μετάλλων και τρώμε τα παραπάνω και τα παίρνουμε ως αφεψήματα.

Διάφορα είδη φυκιών περιέχουν απίστευτα γενναιόδωρες ποσότητες ασβεστίου και μετάλλων. Είδη φυκιού όπως kelp , dulse και nori μπορούν να καταναλωθούν καθημερινά ως μπαχαρικά, ενώ άλλα είδη όπως wakame , hijiki , arame , kombu , εβδομαδιαία σε μορφή σούπας μαζί με άλλα λαχανικά.

Οι ορμονικές αυξομειώσεις είναι ένα κεντρικό θέμα κατά την εμμηνόπαυση. Για την καταπράυνση από τα συμπτώματα ενδείκνυται η κατανάλωση φυτικών βαμμάτων από βότανα πλούσια σε φυτοστερόλες (φυτικές ορμόνες), αντί για τις συνταγογραφημένες ορμονικές θεραπείες υποκατάστασης που αυξάνουν τον κίνδυνο καρδιακών νοσημάτων και οστεοπόρωσης και έχουν συνδεθεί με καρκίνο του στήθους και της μήτρας.

Βότανα πλούσια σε φυτοστερόλες είναι οι ρίζες του dong quai , το τζίνσενγκ, η τσιμιτσιφούγκα ( black cohosh ), το ταραξάκο. Τα άνθη του λυκίσκου και της αχιλλέας. Τα φύλλα της τσουκνίδας και του φασκόμηλου. Για τη χρήση του καθενός από τα παραπάνω απαιτείται εκτεταμένη έρευνα για τη δοσολογία και τις πιθανές αντενδείξεις, ή η συμβουλή ενός εναλλακτικού θεραπευτή.

Συνταγές

Διαβάστε στη λίστα θεραπευτικών βοτάνων πληροφορίες για τη βρώμη, την τσουκνίδα, το ταραξάκο και τον λεόνουρο , βότανα κατάλληλα για ανεπιθύμητα συμπτώματα της εμμηνόπαυσης.